گلیم و انواع بافت گلیم در کشور

گلیم و فرش  از آن سری وسایل خانه هستند که می توانند فضای خانه را  به طور عجیبی عوض کنند ،امروزه برخی از افراد که  غرق در دنیای مدرنیته نشده اند طرفدار وسایل اصیل برای تزئین خانه هستند، گلیم که هنر دستان زنان هنرمند عشایر است واز پشم طبیعی گوسفندان و حیوانات اهلی ساخته شده است، اغلب مورد استقبال این افراد قرار می گیرد، گلیم حس زندگی را در خانه و خانواده  چند برابر می کند، پس برای شناخت بیشتر این محصول باما همراه باشید.

گلیم:

گلیم بافته ای دو روست و پشت و روی آن درست شبیه به هم می باشد و به نوعی از زیرانداز گفته می شود که معمولاهنر دست زنان عشایر است، عموما به عنوان فرش استفاده می شود اما با ایجاد تغییرات در آن می توان به عنوان وسیله های دیگرازجمله نمکدان، خورجین، سفره روی کرسی و گلیم سجاده ای استفاده کرد.

Hand woven short - napped coarse carpet (gelim) for Sale in Los ...

گلیم از چه نخ هایی درست شده ست؟

این بافته زیبا از دوران قدیم با نخ‌های خامه پشمی بافته می‌شد که از پشم گوسفند یا موی بز به دست آمده بود، پس از گذشت زمان نخ پنبه‌ای هم به بافت آن اضافه شد و امروزه گاهی با نخ‌های مصنوعی مانند : اکرلیک ، کرومی و آنیلینی هم بافته می‌شود.

مناطق گلیم بافی:

این هنر دست، علاوه بر ایران در کشورهای مختلف خاورمیانه نظیر : چین ، هند، پاکستان، افغانستان، ترکمنستان و… تولید می‌شود. در کشور ما نیز علاوه بر ایلات و عشایر ، در استان‌های خراسان، فارس، کردستان، بلوچستان، یزد، آذربایجان، کرمانشاه و… تولید می شود.

شاید بتوان گفت: هر جا که پرورش بز و گوسفند و شتر رواج داشته باشد مردمانش در بافت فرش وگلیم هم تخصص دارند .

انواع گلیم از نظر بافت:

گلیم از نظر بافت انواع متفاتی دارد که سه مورد از آنها را برایتان توضیح می دهیم:

1: گلیم ساده باف:

در این نوع از بافت، برعکس تصورات ما طرح روی گلیم از روی نقشه از پیش تعیین شده شروع به بافت نمی شود،  این نوع از بافت  هادارای یک رو هستند و در بافت آن ها پود ها یکی در میان از وسط چله ها (تارها) عبور داده می شوند و اغلب دارای شکل های هندسی هستند.

اگر دوستدار یادگیری بافت این هنر دستی زیبا هستید روی لینک زیر کلیک کنید.اموزش بافت گلیم (ساده)

)آموزش تصویری بافت گلیم با دار - مجله تصویر زندگی

2:نقش برجسته:

مهم ترین و شاخص ترین صنعت دستی و بومی استان ایلام گلیم نقش برجسته است.

در این نوع بافت زمینه ساده است و طرح های آن به صورت برجسته یا پرزدار روی آن قرار گرفته است، این طرح ها از روی نقش قالی برروی تار های گلیم گره می خورند و در مرحله پایانی پرزهای اضافی چیده می شود.

برای مشاهده و یادگیری تشخیص این نوع گلیم که مهد آن ایلام است روی لینک زیر کلیک کنید

اموزش بافت گلیم نقش برجسته

گلیم نقش برجسته | گلیم نقش برجسته ایلام و راز جذابیت آن در میان ...

 

3:گلیم ورنی:

اجزای تشکیل دهنده ی گلیم ورنی:

حاشیه ،متن یا زمینه وترنج هستند (طرح لچک و ترنج، طرحی است عمومی، معروف و زیبا و بسیار رایج در قالی ایران که از مکتب شاه عباسی به این سو در قالی بافی مناطق مختلف کشورمان کاربردهای زیادی داشته است)

محل اصلی تولید ورنی منطقه قره باغ مخصوصاً شهر شامخی است،بافت ورنی نوعی سوماک است که به آن گلیم سوزنی هم می گویند،در واقع گلیم ورنی ،نوعی بافت فرش نما و بدون پرز است وبه صورت پیچی یعنی گذراندن پوداصلی از تار و پیچش نخ خامه به دور نخ های تار شکل گرفته و نقش می پذرید.

 

انواع گلیم ایرانی:

همانطور که درابتدای مقاله در قسمت مناقطق گلیم بافی، گفته شد،  هر جا که پرورش بز و گوسفند و شتر رواج داشته ، مردمانش در بافت فرش تخصص دارند و در بافت گلیم هم مهارت دارند، همچنین هر کدام از این مناطق سبک خاص خود را دارندکه ما خواهان آن هستیم که شما را با این سبک ها بیشتر آشنا کنیم.Antique Southwest Persian Qashqai area size tribal rug with three ...

 لری:

گلیم بافی در لرستان هفتاد سال قدمت دارد،این نوع گلیم دارای بافتی منحصر به فرد است و منحصر به فرد بودن آن بیشتر به دلیل این است که بافنده مهارت این را دارد که بافت خود را از پشj طرح شروع کند و تاپایان بافت قادر نیست روی بافت خود را مشاهده کند.

لرها بافت های مرغوبی دارند که بیشتر بارنگ های سیاه سبز آبی سفید و بانقوش خاص منطقه مشخص می شود

گلیم های لری از پود نازک نیز در بافت استفاده می کنند و در واقع پود به حالت پیچش از میان نخ های تار عبور کرده و سپس با عبور پودِ نازک و بعد کوبیدن آن با شانه بافندگی ، نخ های تار و پود درهم پیچیده می شوند

بهترین بافت لرها مربوط به خورجین های آن هاست که برای استحکام خورجین دور آن را قالی بافی می کنند.

 شاهسون

شاهسونها از دیدگاه منطقه‌ای به گروه‌های زیر تقسیم می‌شوند:

مغان، هشترود، میانه، خمسه، بیجار، ساوه، قزوین و ورامین

در تمام گلیم‌های شاهسون از نگاره‌های بزرگ و برجسته استفاده شده است که این نگاره ها به صورت ردیفی در گلیم ها بافته شده و توسط نوارهای باریک با طرح های ظریفتر و پیچیده تر از یک دیگر جدا شده است . مهمترین بافت شاهسون ها، که در زبان محلی ورنی نام دارند، همان گلیم های سوماک هستند .

گلیم ورنی ، نوعی سوماک است که بوسیله ی دختران و زنان عشایرارسباران بدون مراجعه به نقشه بافته میشود که در ابتدای مقاله توضیح دادیم.

 

هرسین :

این نوع از گلیم که در کرمانشاه هم بافته می شود،معمولا در آن جای خالی دیده نمی شود، در بافت حاشیه آن ها از پشم بز استفاده می شود که به خاطر ضد بید بودن آن است.

رنگ های این بافت  بیشتر به رنگ سفید، سورمه ای، سبز و قرمز و سرخابی محدود می شود.

جالب است بدانید که این بافت جهانی شده است .

هرسین ثبت جهانی شد

بلوچ:

قاليچه هاي بلوچي اغلب دارای وزن کمی هستند و بيشتر از پشم هاي محلي تهيه مي شوند. در گذشته بلوچ ها از پشم شتر نيز قاليچه مي فاتند. تار و پود و پرز قاليچه هاي بلوچي اكثر از پم است ولي گاهي نيز از نخ هاي پنبه اي براي تار و پود دست بافت هاي خود استفاده مي كنند. رنگ هاي قاليچه هاي آنان به طور عموم طبيعي بوده و  زمينه هاي آن ها بیشتر تيره رنگ هستند، مانند قرمز سماقي، قهوه اي، بژ و سياه  و اين دليلي است كه در بازار اين دست بافت ها را گاهي « سياه كار» مي نامند.

خرید اینترنتی گلیم فرش بلوچ - بازار خرید و فروش انواع گلیم ماشینی ...

خمسه

این نوع هنردستی که بسیار زیبا بوده و دارای اشکال زیباست اغلب در شیراز بافته می شود، این نوع از بافت ها عموما دارای پس زمینه های تیره هستند، توجه کنید که گفته شد اغلب به صورت تیره رنگ هستند زیرا امروزه این نوع از گلیم ها را با پس زمینه  های روشن هم  به بازار ارائه می دهند. داخل این نوع از بافت ها طرح هایی شبیه به ستاره و به شکل مورب وجود دارد که لوزی هایی در هم داخل شده روی آنها وجود دارد.

عکس

مازندران

گلیم مازندران با دارهای افقی بافته شده است که با نام کرچال هم آن را می شناسند. شهرستان آلاشت برای گلیم بافی در این استان مشهور بوده که سالیان دراز در این هنر سابقه دارد.

 ایرانی قشقایی

گلیم های قشقایی دارای انرژی فوق العاده ای هستند،عمده ترین نقش مایه های بافت قشقایی،لچک ترنج ومحرمات است،طرح های دیگر این بافت عمدتا ساده هستند و بیشتر دارای حاشیه مداخل است و نقوش ریز و ساده ای دارد و از رنگ بندی شاد و سرزنده ای برخوردار است.

 

البته انواع دیگر گلیم وجود دارد که اگر بخواهیم همه آن ها را برای شما عزیزان بنویسیم شاید، موجب خستگی شما همراهان شوند اما به شما قول می دهیم اگر این مقاله مورد استقبال شما دوستان قرار گیرد ادامه این متن را در قسمت بعد جمع آوری کرده و به شما دوستان ارائه دهیم.

اگر دوستدار صنایع دستی دیگر هم هستید،بازدید از  مقاله همه چیز در باره سفال رو به شما پیشنهاد می دهیم.همه چیز درمورد سفال و سفالگری

  • زینب قلی خانی
  • 1399/03/13
  • 222 بازدید

دیدگاهتان را بنویسید